Մեծ Շենի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին կանգնած է ոչնչացման վտանգի առջև

Արցախի Շուշիի շրջանի Մեծ Շեն գյուղի հայկական եկեղեցին կանգնած է ոչնչացման վտանգի առջև։ Այս մասին ֆեյսբուքյան էջում ահազանգել է Արցախի մշակութային ժառանգության օմբուդսմեն, «Ազգային» պատմամշակութային ՀԿ փոխնախագահ Հովիկ Ավանեսովը։

Ըստ Ավանեսովի՝ «Planet» արբանյակային համակարգի միջոցով իրականացված դիտարկումները փաստում են, որ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու հարևանությամբ լայնածավալ շինարարական և հողային աշխատանքներ են սկսվել։ Նրա խոսքով` այդ գործողությունները ադրբեջանական կողմն իրականացրել է 2025 թվականի հոկտեմբերի վերջից մինչև 2026 թվականի մայիսի կեսերն ընկած ժամանակահատվածում։

Ավանեսովն ընդգծել է, որ դա լուրջ վտանգ է ստեղծում պատմական հուշարձանի ֆիզիկական պահպանման համար և կարող է հանգեցնել դրա անդառնալի կորստին։

«Արցախի հայկական քրիստոնեական հուշարձանները մեր ինքնության ու պատմության կարևորագույն մասն են, իսկ վերջին տարիներին Ադրբեջանի վերահսկողության տակ անցած տարածքներում բազմիցս են եղել հայկական հետքը ջնջելու կամ ձևափոխելու դեպքեր»,– նշել է նա։

Այս համատեքստում Ավանեսովը շեշտել է, որ Մեծ Շենում կատարվողը չի կարելի համարել սովորական տնտեսական գործունեություն։

«Խիստ դատապարտելի է, որ շարունակվում են գործողություններ, որոնք վտանգում են Արցախի բնիկ հայկական մշակութային ժառանգությունը՝ անտեսելով մշակութային արժեքների պաշտպանության վերաբերյալ միջազգային իրավունքի հիմնարար սկզբունքները, այդ թվում՝ մշակութային ժառանգության պահպանության վերաբերյալ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի և Զինված ընդհարման դեպքում մշակութային արժեքների պաշտպանության մասին Հաագայի 1954 կոնվենցիաներով սահմանված պարտավորությունները»,– շարունակել է Ավանեսովը։

Նա կոչ է արել միջազգային մասնագիտական կառույցներին, գիտնականներին ու իրավապաշտպաններին անհապաղ միջամտել և անկախ ստուգումներ սկսել տեղում: